Đất chưa sử dụng là gì? Trường hợp nào được xếp vào nhóm đất chưa sử dụng

Đất ở, đất nông nghiệp là những loại đất thông dụng hàng ngày mà chúng ta đều biết. Nhưng bên cạnh đó có một nhóm đất là chúng ta không thường nghe thấy thuật ngữ này, đó là “Đất chưa sử dụng”. Vậy đất chưa sử dụng là gì? Loại đất nào được xem là đất chưa sử dụng và nhóm đất này có được sử dụng thực tế hay không? Cùng Luật sư Đà Lạt – Lâm Đồng tìm hiểu trong bài viết đây nhé.

Đất chưa sử dụng là gì?

Theo Luật đất đai 2024, tại khoản 1 điều 9 quy định các nhóm đất chính tại Việt Nam hiện nay bao gồm: nhóm đất nông nghiệp, nhóm đất phi nông nghiệp, nhóm đất chưa sử dụng.

Cùng trong quy định tại khoản 4 điều 9 luật này, có đề cập đến khái niệm đất chưa sử dụng như sau:

“Nhóm đất chưa sử dụng là đất chưa xác định mục đích sử dụng và chưa giao, chưa cho thuê.”

Cơ quan quản lý đất chưa sử dụng

Vì đất chưa sử dụng là đất chưa xác định mục đích sử dụng, chưa giao và chưa cho thuê nên với nhóm đất này, đơn vị trực tiếp có quyền quản lý là cơ quan nhà nước có thẩm quyền.

Cụ thể tại điều 221 Luật đất đai 2024, quy định cơ quan có trách nhiệm quản lý như sau:

Ủy ban nhân dân cấp xã có trách nhiệm quản lý, bảo vệ đất chưa sử dụng tại địa phương, đăng ký vào hồ sơ địa chính và báo cáo Ủy ban nhân dân cấp trên trực tiếp về tình hình quản lý, khai thác quỹ đất chưa sử dụng.
Ủy ban nhân dân cấp tỉnh có trách nhiệm quản lý đất chưa sử dụng tại các đảo chưa giao cho đơn vị hành chính cấp huyện, cấp xã quản lý.

Quy định chi tiết loại đất trong nhóm đất chưa sử dụng

Nhóm đất chưa sử dụng là nhóm đất chưa được xác định mục đích sử dụng cụ thể và chưa giao, chưa cho thuê theo quy định pháp luật. Pháp luật đất đai hiện hành đã quy định rõ các loại đất thuộc nhóm này tại điều 6 Nghị định 102/2024/NĐ-CP quy định chi tiết thi hành một số điều luật đất đai, nhằm thống nhất công tác quản lý, sử dụng và đưa đất vào khai thác hiệu quả trong thực tiễn. Bao gồm:

Đất do Nhà nước thu hồi theo quy định của pháp luật về đất đai chưa giao, chưa cho thuê sử dụng mà giao Ủy ban nhân dân cấp xã, tổ chức phát triển quỹ đất quản lý;
Đất bằng chưa sử dụng là đất chưa sử dụng tại vùng bằng phẵng ở đồng bằng, thung lũng, cao nguyên;
Đất đồi núi chưa sử dụng là đất chưa sử dụng trên địa hình dốc thuộc vùng đồi, núi;
Đất núi đá không có rừng cây là đất chưa sử dụng ở dạng núi đá mà trên đó không có rừng cây;
Đất có mặt nước chưa sử dụng là đất có mặt nước chưa giao, chưa cho thuê, chưa xác định mục đích sử dụng đất quy định tại Điều 4 và Điều 5 Nghị định này.

Đưa đất chưa sử dụng vào sử dụng như thế nào?

Việc đưa đất chưa sử dụng vào sử dụng không thực hiện tùy tiện mà phải tuân thủ chặt chẽ quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất đã được phê duyệt. Pháp luật đất đai quy định rõ trách nhiệm của Nhà nước, vai trò của chính quyền địa phương và các chính sách khuyến khích đầu tư, nhằm khai thác hiệu quả quỹ đất, bảo đảm phát triển kinh tế – xã hội và quyền lợi của người dân tại điều 222 Luật đất đai 2024.

Căn cứ vào quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất đã được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt, Ủy ban nhân dân các cấp có kế hoạch đưa đất chưa sử dụng vào sử dụng.
Nhà nước khuyến khích tổ chức, cá nhân đầu tư để đưa đất chưa sử dụng vào sử dụng theo quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất đã được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt.
Đối với diện tích đất được quy hoạch sử dụng vào mục đích nông nghiệp thì ưu tiên giao cho cá nhân cư trú tại địa phương mà chưa được giao đất hoặc thiếu đất sản xuất.
Nhà nước có chính sách đầu tư cơ sở hạ tầng đối với vùng biên giới, hải đảo, địa bàn có điều kiện kinh tế – xã hội khó khăn, địa bàn có điều kiện kinh tế – xã hội đặc biệt khó khăn, vùng nhiều đất nhưng ít dân để thực hiện kế hoạch đưa đất chưa sử dụng vào sử dụng; có chính sách miễn, giảm tiền sử dụng đất, tiền thuê đất đối với trường hợp giao đất, cho thuê đất chưa sử dụng để đưa vào sử dụng.
Ủy ban nhân dân cấp tỉnh sử dụng nguồn kinh phí thu được từ nguồn thu khi cho phép chuyển mục đích đất trồng lúa sang sử dụng vào mục đích khác và nguồn kinh phí hợp pháp khác để phục vụ việc cải tạo, đưa đất chưa sử dụng vào sử dụng.

Như vậy, đất chưa sử dụng là quỹ đất do Nhà nước quản lý, chưa xác định mục đích sử dụng cụ thể. Việc đưa loại đất này vào sử dụng phải căn cứ quy hoạch, kế hoạch được phê duyệt và tuân thủ đúng quy định pháp luật. Người dân, tổ chức có nhu cầu cần tìm hiểu kỹ để bảo đảm sử dụng đất hợp pháp, hiệu quả.

Luật sư Đà Lạt – Lâm Đồng chuyên tư vấn đất đai

Đội ngũ luật sư của chúng tôi hỗ trợ các vấn đề đất đai như:

Giải quyết tranh chấp lối đi chung, ranh giới đất, quyền sử dụng đất lâu năm
Khiếu nại hành chính về cấp sổ, thu hồi đất, đền bù – giải phóng mặt bằng
Tư vấn và đại diện trong vụ án tranh chấp đất đai tại Tòa án

Chúng tôi hiện cung cấp dịch vụ tư vấn đất đai uy tín – chuyên nghiệp tại nhiều địa bàn trên tỉnh Lâm Đồng, bao gồm:

Tư vấn đất đai tại Đức Trọng
Tư vấn đất đại tại Đà Lạt
Tư vấn đất đai tại Di Linh
Tư vấn đất đai tại Lâm Hà
Tư vấn đất đại tại Bảo Lộc

Với đội ngũ luật sư tư vấn đất đai nhiều kinh nghiệm, Luật sư Đà Lạt – Lâm Đồng chuyên cung cấp dịch vụ giải quyết tranh chấp hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất, tranh chấp hợp đồng đặt cọc, tranh chấp quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản gắn liền với đất. Ngoài ra còn thực hiện các thủ tục chuyển nhượng, sang tên, ghi nhận hoàn công nhà ở, thủ tục xin cấp sổ đỏ, thủ tục tách thửa – hợp thửa đất.